Historia doga kanaryjskiego jest ściśle związana z archipelagiem Wysp Kanaryjskich, w szczególności z Teneryfą i Gran Canarią. Uważa się, że rasa wywodzi się ze skrzyżowania lokalnych psów "majorero", istniejących na wyspach przed hiszpańską konkwistą, z molosami przywiezionymi przez Hiszpanów w XV i XVI wieku. Te molosy, znane z dużej siły i zdolności bojowych, szybko zadomowiły się na wyspach, mieszając się z rodzimymi psami do bydła, takimi jak bardino majorero z Fuerteventury, ceniony za inteligencję, wytrzymałość i odwagę. W dokumentach historycznych z XVI i XVII wieku, takich jak "Cedularios del Cabildo" (roczniki miejskie), pojawiają się liczne wzmianki o psach wykorzystywanych do stróżowania i pilnowania stad bydła, co świadczy o rosnącej roli tych molosów w życiu wyspiarzy. Początkowo były to psy wszechstronne, używane także do walk, które cieszyły się popularnością aż do ich zakazu w 1940 roku. Po tym okresie, a także w wyniku wprowadzania na wyspy nowych ras, takich jak owczarki niemieckie, dobermany czy dogi niemieckie, populacja rodzimych "perro de presa" drastycznie zmalała, a rasa znalazła się na granicy wyginięcia, przetrwała głównie na farmach jako psy stróżujące. W latach 70. XX wieku entuzjaści rasy podjęli intensywne wysiłki na rzecz jej rekonstrukcji. Przeprowadzono szczegółowe wywiady ze starymi hodowcami, poszukiwano ostatnich przedstawicieli rasy i rozpoczęto programy hodowlane, często z wykorzystaniem krzyżówek z innymi rasami molosowatymi w celu poszerzenia puli genetycznej i ujednolicenia typu. W 1982 roku na Teneryfie powstało stowarzyszenie, którego celem było ostateczne przywrócenie doga kanaryjskiego do dawnej świetności. Prace te zaowocowały oficjalną prezentacją rasy na Międzynarodowej Wystawie Psów w Madrycie w 1987 roku oraz uznaniem przez Hiszpański Związek Kynologiczny w 1989 roku. FCI wstępnie uznało rasę w 2001 roku pod nazwą Dogo Canario, a pełne uznanie nastąpiło w lipcu 2011 roku. Równocześnie, w USA i Hiszpanii, część hodowców kontynuowała pracę pod nazwą Perro de Presa Canario, dążąc do zachowania pierwotnego charakteru i wyglądu. Współczesny dog kanaryjski to efekt starannej selekcji, mającej na celu utrzymanie jego wrodzonych zdolności stróżujących, siły, odwagi i zrównoważonego temperamentu.

Dog kanaryjski charakteryzuje się zrównoważonym, pewnym siebie i opanowanym temperamentem, co nie umniejsza jego zdolności do ujawnienia gwałtownego, hiszpańskiego usposobienia w sytuacjach zagrożenia. Jest niezwykle oddany swojej rodzinie, wobec której zachowuje się łagodnie i opiekuńczo, choć nie jest typem nachalnego pieszczocha - raczej wykazuje spokojne przywiązanie i ceni sobie kontakt z opiekunem, reagując entuzjastycznie na zachętę do zabawy. Wobec obcych ludzi i psów jest zazwyczaj podejrzliwy i zdystansowany, co czyni go doskonałym stróżem. Jego niska, głęboka szczekanie skutecznie odstrasza intruzów, a w razie konieczności pies jest gotów do zdecydowanej obrony. Mimo silnego charakteru i wrodzonej niezależności, odpowiednio zsocjalizowany i szkolony Dog Kanaryjski jest posłuszny i chętny do współpracy, ceniąc sobie więź z przewodnikiem.

Dog kanaryjski jest ogólnie uważany za rasę o dość dobrym zdrowiu, jednak, jak wiele dużych psów, ma predyspozycje do pewnych schorzeń. Do najczęściej występujących problemów zdrowotnych należą dysplazja stawów biodrowych i łokciowych, które są typowe dla ras o dużej masie ciała i wymagają odpowiedniej profilaktyki. Ponadto, mogą pojawić się młodzieńcze zapalenie kości (panosteitis), problemy z rzepkami (zwichnięcie rzepki) oraz syndrom Wobblera, dotyczący niestabilności kręgów szyjnych. Wśród innych dolegliwości wymienia się padaczkę, niedoczynność tarczycy oraz entropium, czyli podwinięcie powieki. Bardzo ważnym, a potencjalnie śmiertelnym zagrożeniem, jest rozszerzenie i skręt żołądka, wymagający natychmiastowej interwencji weterynaryjnej. Odpowiedzialni hodowcy przeprowadzają badania genetyczne i ortopedyczne swoich zwierząt, aby minimalizować ryzyko wystąpienia tych chorób w kolejnych pokoleniach. Regularne wizyty u weterynarza i dbanie o kondycję fizyczną psa są kluczowe dla utrzymania jego zdrowia przez całe życie.

Żywienie doga kanaryjskiego powinno być starannie zaplanowane, aby wspierać jego dużą masę ciała i aktywny tryb życia, jednocześnie minimalizując ryzyko wspomnianych problemów zdrowotnych. Zaleca się podawanie wysokiej jakości karmy przeznaczonej dla dużych ras, dostosowanej do wieku (szczeniak, dorosły, senior) oraz poziomu aktywności psa. Możliwe jest również karmienie dietą domową lub BARF (Biologically Appropriate Raw Food), jednak zawsze pod ścisłym nadzorem weterynaryjnym, aby zapewnić wszystkie niezbędne składniki odżywcze i suplementy. Dogi kanaryjskie mają tendencję do przybierania na wadze, dlatego ważne jest monitorowanie spożycia kalorii i utrzymanie psa w optymalnej kondycji fizycznej. Smakołyki powinny być stosowane z umiarem, głównie jako pomoc w szkoleniu. Należy pamiętać o regularnym dostępie do świeżej, czystej wody. Ze względu na ryzyko rozszerzenia i skrętu żołądka, zaleca się dzielenie dziennej porcji karmy na dwie lub trzy mniejsze posiłki oraz unikanie intensywnego wysiłku fizycznego bezpośrednio po jedzeniu.

Pielęgnacja doga kanaryjskiego jest stosunkowo prosta i nie wymaga skomplikowanych zabiegów fryzjerskich. Jego krótka, gładka sierść przylega do ciała i pozbawiona jest podszerstka (poza niewielkimi ilościami na szyi i tylnej stronie ud), co sprawia, że rasa ta nie linieje intensywnie. Wystarczy regularne, cotygodniowe szczotkowanie gumową szczotką lub rękawicą z wypustkami, aby usunąć martwe włosy i utrzymać sierść w dobrej kondycji. Okazjonalna kąpiel jest wystarczająca, aby utrzymać psa w czystości. Szczególną uwagę należy zwrócić na uszy - ze względu na ich zwisający kształt, wymagają regularnego sprawdzania i czyszczenia, aby zapobiegać gromadzeniu się woskowiny i rozwojowi infekcji. Pazury powinny być regularnie przycinane, aby uniknąć ich nadmiernego wzrostu, pękania i rozdwajania. Ważne jest również dbanie o higienę jamy ustnej poprzez regularne szczotkowanie zębów. Dzięki prostej pielęgnacji, dog kanaryjski nie zbiera dużo brudu na spacerach.

Dog kanaryjski, choć masywny, jest psem wytrzymałym i potrzebuje regularnej aktywności fizycznej, aby zachować dobrą kondycję psychiczną i fizyczną. Nie jest to typowy wyczynowiec do długich, intensywnych biegów, ale z przyjemnością odbywa długie, spokojne spacery, na przykład po lesie czy wzdłuż polnych dróg. Potrzebuje codziennych, kilkukrotnych wyjść, w tym co najmniej jednego dłuższego spaceru, na którym będzie miał możliwość swobodnego ruchu. Doceni również czas spędzony na zabawie w ogrodzie, zwłaszcza w formie aportowania czy wspólnego biegania, ale zawsze z człowiekiem. Mimo swojej natury stróża, potrafi cieszyć się z aktywności z rodziną. Należy jednak pamiętać, aby unikać nadmiernego wysiłku fizycznego w okresie intensywnego wzrostu szczeniąt (do około 1,5-2 lat), aby nie obciążać rozwijających się stawów. Po powrocie do domu, dog kanaryjski chętnie odpoczywa, obserwując otoczenie z godnością i spokojem. Może być dobrym towarzyszem dla osób uprawiających jogging, jeśli treningi są odpowiednio dostosowane.

Szkolenie doga kanaryjskiego wymaga konsekwencji, cierpliwości i silnej, ale sprawiedliwej więzi z przewodnikiem. To pies inteligentny i podatny na naukę, ale jego niezależny charakter i bywa upór sprawiają, że nie jest to rasa dla każdego. Szkolenie należy rozpocząć już od wczesnego szczenięctwa, kładąc duży nacisk na socjalizację. Szczeniak powinien być regularnie zapoznawany z różnymi ludźmi, innymi psami, a także z różnorodnymi środowiskami i bodźcami, aby wyrosnąć na zrównoważonego i pewnego siebie dorosłego psa. Należy unikać metod szkoleniowych opartych na przymusie, krzyku czy karach fizycznych, gdyż może to wywołać agresję lub lęk. Dog kanaryjski najlepiej reaguje na pozytywne wzmocnienie, budowanie zaufania i motywowanie go do współpracy. Jego inteligencja sprawia, że lubi wyzwania umysłowe i może osiągać sukcesy w sportach kynologicznych, takich jak posłuszeństwo (obedience) czy obrona sportowa, choć w przypadku tej ostatniej absolutnie konieczne jest znalezienie doświadczonego trenera, który rozumie specyfikę rasy i nie będzie wyzwalał w psie niepożądanej agresji. Kluczem jest zbudowanie wzajemnego szacunku i zrozumienie jego silnego charakteru.

Dog kanaryjski, ze względu na swój imponujący wygląd i majestatyczną, a zarazem nieco groźną prezencję, pojawiał się w produkcjach filmowych i telewizyjnych, choć nie był nigdy "gwiazdą filmową" na miarę niektórych innych ras. Jego role zazwyczaj wykorzystują te cechy, obsadzając go w charakterze psa obronnego, stróża lub wiernego, ale budzącego respekt towarzysza. Rzadko gra główne role, ale jego obecność na ekranie zawsze dodaje scenom powagi, siły i pewnej tajemniczości. Wyróżnia się w tle jako symbol siły i niezłomności. Nie ma jednak konkretnych, kultowych ról filmowych, które uczyniłyby go szeroko rozpoznawalnym w popkulturze, ale z pewnością przyczynia się do budowania autentyczności w scenach wymagających psa o silnej osobowości.];